Καθημερινή, 21/02/2026
Μαρίνα Καρποζήλου

«Μεγάλωσα έχοντας τα πάντα και τώρα δεν έχω τίποτα» – Οι νέοι άστεγοι της Αθήνας
Περάσαμε μια νύχτα στο Υπνωτήριο Αστέγων των Γιατρών του Κόσμου και αποτυπώσαμε την καθημερινότητα

ΟΤΑΝ τον Μάρτιο του 2025 η Aρτεμις άναψε τη σόμπα του διαμερίσματος που νοίκιαζε μαζί με την κόρη της στη Νέα Σμύρνη δεν μπορούσε να φανταστεί τι θα ακολουθούσε. «Μέσα σε λίγη ώρα πιάσαμε φωτιά. Το σπίτι σχεδόν καταστράφηκε. Μετά το πρώτο σοκ σκέφτηκα πως πρέπει να βρούμε το πού θα ζούμε από εδώ και πέρα. Σε αυτό το σπίτι δίναμε ενοίκιο 350 ευρώ, το να βρούμε κάτι σε αντίστοιχη τιμή τόσο άμεσα ήταν αδύνατον».

Οι δύο γυναίκες φιλοξενήθηκαν σε διαφορετικά σπίτια συγγενών. Η κόρη της μπόρεσε μέσα σε λίγο καιρό να μετατρέψει τη φιλοξενία σε συγκατοίκηση, καθώς ως εργαζόμενη σε σούπερ μάρκετ είχε τη δυνατότητα να συνεισφέρει στα έξοδα του νέου της σπιτιού. Η Αρτεμις, που είχε δουλέψει στο παρελθόν ως αποκλειστική και ως καθαρίστρια, εκείνο το διάστημα δεν είχε δουλειά και δεν μπορούσε πλέον να συντηρήσει μόνη τον εαυτό της. Σύντομα οδηγήθηκε σε αδιέξοδο. Λίγους μήνες αργότερα, βρέθηκε στο Υπνωτήριο Αστέγων των Γιατρών του Κόσμου, στον Δήμο Αθηναίων.

Οταν τη συναντήσαμε ήταν συγκινημένη, γιατί μόλις είχε γίνει δεκτή σε ένα σεμινάριο επιμόρφωσης. Από το σπίτι της, όπως μας είπε, της λείπουν δύο πράγματα: «ο γάτος μου και η ησυχία μου». Μας οδήγησε να δούμε το κρεβάτι της, πόσο νοικοκυρεμένο το έχει και πώς φυλάει την εικόνα του Αρχάγγελου Μιχαήλ στο πλευρό της. Κοιτάζοντας τα μεγάλα παράθυρα του θαλάμου σχολιάσαμε πως έχει αρχίσει να σουρουπώνει.

Λίγο νωρίτερα, στην είσοδο του υπνωτηρίου στις πέντε το απόγευμα ήταν ακόμα μέρα. Η πόρτα ήταν κλειστή και στον δρόμο και στο πεζοδρόμιο άντρες και γυναίκες περίμεναν υπομονετικά. Μερικοί κρατούσαν πλαστικές σακούλες στα χέρια. Κανείς τους δεν έμοιαζε ανήσυχος ή ανυπόμονος. Με το που άνοιξε η πόρτα όλοι φάνηκαν εξοικειωμένοι με τη διαδικασία εισόδου. Μετά από έναν σύντομο έλεγχο ανέβηκαν στους ορόφους τους. Το υπνωτήριο άλλωστε δεν είναι χώρος παραμονής: είναι χώρος επιστροφής που όπως μαρτυρά και η ονομασία του είναι σχεδιασμένο για τη νύχτα. Οι άνθρωποι κοιμούνται εκεί, έχουν το δικό τους κρεβάτι, κάνουν μπάνιο, πλένουν τα ρούχα τους, τρώνε αν έχουν μαζί τους κάτι πρόχειρο. Το πρωί ξυπνούν και μέχρι τις 8.30 πρέπει να φύγουν. Το απόγευμα επιστρέφουν και ο κύκλος επαναλαμβάνεται. Αυτός είναι και ο πυρήνας της φιλοσοφίας της δομής: να λειτουργεί ως ένα μεταβατικό στάδιο, για να κερδηθεί χρόνος και να μπορέσει να αποκτήσει κανείς πίσω τη ζωή του, χωρίς να μείνει στον δρόμο.

ΜΕΤΑ ΤΟ ΔΙΑΖΥΓΙΟ
Στον διπλανό θάλαμο γνωρίσαμε την Ελένη, που όπως μας είπε έμενε με τον πρώην σύζυγό της σε δικό του ιδιόκτητο σπίτι. Μετά το διαζύγιο προσπαθούσε να βρει σπίτι για να φύγει, αλλά δεν είχε ούτε χρήματα ούτε υποστηρικτικό δίκτυο. Βρέθηκε από τη μια μέρα στην άλλη άστεγη, έχοντας ελάχιστα πράγματα μαζί της. Η ταλαιπωρία που βίωσε το επόμενο διάστημα επιδείνωσε την κατάσταση της υγείας της και χρειάστηκε να νοσηλευτεί έναν μήνα στον «Ευαγγελισμό». Εκεί, πληροφορήθηκε για το υπνωτήριο.

Καθίσαμε μαζί της στο σαλόνι του γυναικείου ορόφου, αντικριστά. Δύο πολυθρόνες απέναντι από έναν μεγάλο καναπέ παρέπεμπαν σε σαλόνι σπιτιού με ελαφρώς παλιομοδίτικη διακόσμηση, και όχι σε μια απρόσωπη κοινωνική δομή. «Είμαι μόλις δύο εβδομάδες εδώ. Προσπαθώ να συνειδητοποιήσω τι μου έχει συμβεί. Μεγάλωσα έχοντας τα πάντα και τώρα δεν έχω τίποτα». Τα λίγα ρούχα που μπόρεσε να πάρει μαζί της τα έχει σε σακούλες κάτω από το κρεβάτι της, στον θάλαμο του υπνωτηρίου. «Θέλω να δουλέψω την ανεξαρτησία μου και να σταθώ στα πόδια μου», μας λέει καθώς μας αποχαιρετά.

Καθημερινά, το υπνωτήριο μπορεί να εξυπηρετήσει έως 55 άτομα, άνδρες και γυναίκες άνω των 18 ετών, σε διακριτούς χώρους. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι φιλοξενούμενοι έχουν πρόσβαση σε κάτι πολύ περισσότερο από ένα κρεβάτι. Ζεστό μπάνιο, προϊόντα ατομικής υγιεινής, καθαρά ρούχα, πρωινό φαγητό και ζεστά ροφήματα. Παρέχεται ψυχολογική υποστήριξη, κοινωνική συμβουλευτική, ενημέρωση για δικαιώματα, διασύνδεση με δημόσιες υπηρεσίες, δομές υγείας και νομική συνδρομή. Με άλλα λόγια, το υπνωτήριο δεν λειτουργεί απλώς ως χώρος φιλοξενίας, αλλά ως κόμβος διαχείρισης κρίσης.

Από το 2023 έως το 2025 οι Γιατροί του Κόσμου έχουν φιλοξενήσει στο υπνωτήριο συνολικά 220 άτομα. Το αρχικό πλάνο προβλέπει ως μέση παραμονή το διάστημα του ενός μήνα. Στην πράξη, ένα 15% των ωφελουμένων, κυρίως άτομα με πάγιες παθήσεις, παραμένει μεγαλύτερο διάστημα, που συχνά φτάνει τους 6 και τους 7 μήνες. Επίσης, είναι αρκετά σύνηθες για επωφελούμενους να επανέρχονται, καθώς πολλές φορές βρίσκουν εποχικές εργασίες που τους λύνουν μόνο προσωρινά το ζήτημα της στέγης.

Οπως εξηγεί ο Αναστάσιος Υφαντής, αναπληρωτής διευθυντής των Γιατρών του Κόσμου, τα τελευταία χρόνια αλλάζει το προφίλ των ανθρώπων που απευθύνονται στη δομή. «Από τις 55 διαθέσιμες κλίνες, οι 19 προορίζονται για γυναίκες. Αυτό συμβαίνει επειδή όταν ξεκίνησε το υπνωτήριο, το 2012, εντοπίζαμε κυρίως άστεγους άντρες. Πλέον τα αιτήματα από γυναίκες έχουν αυξηθεί. Αυτή τη στιγμή φιλοξενούνται 17 γυναίκες, ενώ δύο κλίνες κρατούνται για έκτακτα περιστατικά». Τα αιτήματα, όπως μας ενημερώνει, αφορούν γυναίκες χωρίς υποστηρικτικό δίκτυο, αλλά και περιπτώσεις κακοποίησης που, όπως επισημαίνει, προέρχονται κυρίως από τα ίδια τα τέκνα τους, αλλά και από τους συντρόφους τους.

«Παράλληλα, αυξάνονται τα αιτήματα από ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας, μεταξύ 75 και 90 ετών. Το 2025, από τους 56 νέους ωφελούμενους που εντάχθηκαν στο υπνωτήριο, οι 17 ήταν άνω των 72 ετών. Είχαμε και φιλοξενούμενο 80 ετών. Πρόκειται για ανθρώπους με σύνθετα προβλήματα υγείας, που χρειάζονται συνεχή φροντίδα – κάτι που μια μεταβατική δομή δυσκολεύεται εκ των πραγμάτων να υποστηρίξει μακροπρόθεσμα. Η μετάβασή τους σε μονάδα φροντίδας ηλικιωμένων είναι επίσης δύσκολη: αυτοί οι άνθρωποι είναι χαμηλοσυνταξιούχοι χωρίς συγγενικό περιβάλλον που θα εγγυηθεί για αυτούς ή θα τους βοηθήσει. Ωστόσο, ο μέσος όρος ηλικίας των φιλοξενούμενων είναι τα 55 έτη. Πέρσι φιλοξενήσαμε και έναν νεαρό 18 ετών».

Στη δική μας επίσκεψη στον κοινόχρηστο χώρο του δεύτερου ορόφου, εκεί όπου μια τηλεόραση απασχολεί σταθερά μια παρέα 3-4 ατόμων, ο Πέτρος ξεχωρίζει ως ο νεότερος άντρας που εντοπίζουμε. Είναι γύρω στα 50 και τα πρωινά, όταν φεύγει από τη δομή, προσπαθεί να βρίσκει και να κάνει μεροκάματα. «Μεγάλωσα στην Αθήνα. Ο πατέρας μου είχε δικό του κατάστημα και εγώ εργαζόμουν μαζί του. Παντρεύτηκα, απέκτησα και ένα παιδί. Οταν χώρισα επέστρεψα στο σπίτι των γονιών μου, που είχαν μεγαλώσει, ώστε να τους φροντίζω κιόλας. Αντιμετώπισα όμως προβλήματα ψυχιατρικής φύσεως. Πρόσφατα χρειάστηκε να νοσηλευτώ. Οταν ήρθε η ώρα να πάρω εξιτήριο δεν είχα πού να πάω. Το σπίτι των γονιών μου δεν υπάρχει πλέον, χρήματα για να νοικιάσω δεν έχω, οπότε είμαι άστεγος».

Η παραπομπή του στο υπνωτήριο ήταν η μόνη λύση. Ο Πέτρος ελπίζει πως θα μπορέσει να εργαστεί σε μια δουλειά που δεν θα επιβαρύνει την ψυχική του υγεία και έτσι θα καταφέρει να ενταχθεί και πάλι στο κοινωνικό σύνολο. Οταν τον χαιρετήσαμε τον είδαμε να επιστρέφει και πάλι στη θέση του. Ο κοινόχρηστος χώρος έχει γύρω στα 10 άτομα, χωρίς πηγαδάκια και ιδιαίτερη διάθεση κουβέντας μεταξύ τους. Οι περισσότεροι μοιάζει να «ανέχονται» ευγενικά την υποχρεωτική συνύπαρξη, αφήνοντας αρκετές κενές καρέκλες ανάμεσά τους.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ ΣΤΗ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ

«Από την πανδημία και μετά, παρατηρείται ένα νέο μοτίβο που συνδέεται άμεσα με τη στεγαστική κρίση», σχολιάζει ο κύριος Υφαντής. «Ανθρωποι που εξακολουθούν να μένουν σε σπίτια, αλλά γνωρίζουν ότι σύντομα θα πρέπει να φύγουν, επικοινωνούν εκ των προτέρων με τη δομή. Ρωτούν αν, σε δύο μήνες, όταν δεν θα έχουν πια σπίτι, θα μπορούν να φιλοξενηθούν. Μια άλλη κατηγορία που προσπαθούμε να εξυπηρετούμε είναι οι άποροι συγγενείς ασθενών που νοσηλεύονται στην Αθήνα»

Καθώς αφήνουμε τον χώρο, ρίχνουμε μια τελευταία ματιά. Οι κινήσεις που νοερά καταγράφουμε θυμίζουν σπίτι: κάποιος τρώει ανόρεχτα από ένα τάπερ, κάποιος άλλος απλώνει τα ρούχα του. Η τηλεόραση παίζει χαμηλά. Στις 23.00 τα φώτα θα κλείσουν και θα πέσουν όλοι για ύπνο. Το πρωί θα φύγουν γνωρίζοντας όμως πως έχουν ένα μέρος να επιστρέψουν.




Δεν είναι ορατοί οι σύνδεσμοι (links). Εγγραφή ή Είσοδος

Έχει γίνει συνήθεια στους κυβερνώντες να προκαταβάλλουν τα πορίσματα των ΕΔΕ και τις αποφάσεις της δικαιοσύνης !!!

Μόλις προχθές για ιατρικό λάθος κάνει λόγο ο υπουργός Υγείας στο θέμα του θανάτου του μοντέρ Κώστα Κοσμίδη στο Κέντρο Υγείας Σαλαμίνας.

Μιλώντας την Τετάρτη στην ΕΡΤ, ο Άδωνις Γεωργιάδης σχολίασε πως δεν τηρήθηκε το σχετικό πρωτόκολλο, αναφέροντας αναλυτικά τα εξής:


"Έχω διατάξει ΕΔΕ από χθες, είναι προφανές ότι εδώ έχουμε ιατρικό λάθος, αυτό δεν συζητείται. Που έγκειται το ιατρικό λάθος; Στο ότι δεν τηρήθηκε το πρωτόκολλο. Τι λέει το πρωτόκολλο σε αυτή την περίπτωση; Ότι ο ασθενής πρέπει να ξαπλώσει, να μείνει ακίνητος και να έρθει ασθενοφόρο να τον παραλάβει.

Ο γιατρός ισχυρίζεται ότι ο αποθανών επέμενε να φύγει και υπέγραψε - κακώς - το παραπεμπτικό για να φύγει. Αυτό αποτελεί παραβίαση πρωτοκόλλου και είναι μοιραίο. Αν είχαν καλέσει το ΕΚΑΒ, θα πήγαινε σε 20-25 λεπτά και θα τον είχε μεταφέρει".

Δεν είναι ορατοί οι σύνδεσμοι (links). Εγγραφή ή Είσοδος

Άρα ποιος ο λόγος να γίνονται ΕΔΕ για πιθανά ιατρικά λάθη ? Ποιος ο λόγος να λενε εμπεριστατωμένα την άποψη τους τα θεσμικά όργανα?
Ποιος ο λόγος -αν χρειάζεται- να παραπεμφθεί η υπόθεση στην Ελλ. Δικαιοσύνη και να έχουμε απόφαση ?
Θα αποφασίζει για ολα το υπουργείο υγείας βρε κουτά……

Δεν είναι ορατοί οι σύνδεσμοι (links). Εγγραφή ή Είσοδος

Δεν είναι ορατοί οι σύνδεσμοι (links). Εγγραφή ή Είσοδος

Το άρθρο είναι στα Γαλλικά, αλλά με ένα  δεξί κλικ μπορείτε να το μεταφράσετε στα Ελληνικά:

Δεν είναι ορατοί οι σύνδεσμοι (links). Εγγραφή ή Είσοδος