Καλώς ήρθατε στην διαδικτυακή μας κοινότητα.
Εδώ μπορείτε να συζητήσετε και να ενημερωθείτε για θέματα που αφορούν την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας.
Για να συμμετέχετε και να μπορείτε να κατεβάσετε αρχεία και εικόνες που βρίσκονται στα μηνύματα πρέπει να εγγραφείτε.
Η εγγραφή είναι δωρεάν και θα σας αποσταλεί άμεσα ένα e-mail για την ενεργοποίηση της εγγραφής σας.
Εάν δεν το λάβετε σε λίγα λεπτά ελέγξετε το φάκελο ομαδικής αλληλογραφίας ή το φάκελο SPAM ή το φάκελο ανεπιθύμητης αλληλογραφίας καθώς μπορεί να βρεθεί εκεί από λάθος του λογισμικού ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
Εάν έχετε ξεχάσει τον κωδικό σας, μπορείτε να ζητήσετε να σας ξανασταλεί από εδώ.
26 Μαΐου 2020, 07:25:37

Αποστολέας Θέμα: Χριστουγεννιάτικο καράβι ή δέντρο; Ποιο μας ανήκει και ποιο προτιμούμε τελικά;  (Αναγνώστηκε 13767 φορές)

0 μέλη και 1 επισκέπτης διαβάζουν αυτό το θέμα.

27 Δεκεμβρίου 2013, 20:46:11
Αναγνώστηκε 13767 φορές
Αποσυνδεδεμένος

Argirios Argiriou

Moderator
Η ΑΥΓΗ, 25/12/2013.
της Λαογράφου Νικολέμμας-Πολυξένης Δημητρίου.


 Στις μέρες μας, υπάρχει η άποψη ότι το χριστουγεννιάτικο δέντρο είναι ένα κατεξοχήν ξενόφερτο έθιμο που επισκίασε το "γνήσια ελληνικό" χριστουγεννιάτικο καράβι. Κατά πόσο όμως ευσταθεί η θεωρία αυτή;

Αρχικά, το χριστουγεννιάτικο δέντρο υπάρχει ως έθιμο, υπό πολλές μορφές, στον ελληνικό χώρο από την αρχαία εποχή μέχρι σήμερα. Τα αρχαία χρόνια συνηθίζονταν να κουβαλούν κλαδιά αειθαλών δέντρων και να στολίζουν τα σπίτια τους για "καλή χρονιά", σύμφωνα με την Κ. Αικατερίνη Πολυμέρου. Επιπλέον, τα κλαδιά αυτά τα στόλιζαν με καρύδια, αμύγδαλα, μικρά μήλα ή πορτοκάλια για να δείχνουν πιο όμορφα, αν και αρκετές φορές είχαν από μόνα τους πάνω μικρούς καρπούς. Έτσι, η ευρωστία των αειθαλών δέντρων μεταφερόταν μέσα στο σπίτι ώστε να είναι και αυτό "αειθαλές" καθ' όλη τη διάρκεια του χρόνου. Μετέπειτα, χρησιμοποιούσαν αντίστοιχα κλαδιά και κατά τη διάρκεια των ρωμαϊκών και βυζαντινών χρόνων για να γιορτάσουν τον ερχομό του νέου έτους. Το χριστουγεννιάτικο δέντρο, όπως το ξέρουμε σήμερα, προέρχεται από τη Σκανδιναβία και τη Γερμανία, αλλά άρεσε στον ελληνικό λαό τόσο ώστε να υιοθετηθεί και να θεωρείται σήμερα και δικό μας έθιμο.

Προφανώς, η καθολική χρήση αειθαλών δέντρων για τον συμβολισμό μιας καινούργιας αρχής βρίσκει δημοτικότητα σε όλους τους χρόνους και τόπους. Ο λόγος φυσικά είναι επειδή καταφέρνει να αντικατοπτρίζει την ανάγκη των ανθρώπων, μέσα στον βαθύ χειμώνα, να βρουν ελπίδα και συνέχεια της ζωής μέσω ενός στοιχείου της φύσης που δεν "πεθαίνει" ποτέ.

Η παρουσία του έλατου σήμερα είναι τόσο διαδεδομένη στη χώρα, που με ασφάλεια μπορούμε να συμπεράνουμε ότι ανήκει στη σύγχρονη λαογραφία μας. Αληθεύει όμως η θεωρία ότι το καραβάκι είναι πιο κοντά στον πολιτισμό μας; Είναι όντως πιο παλιό και πιο "ελληνικό" έθιμο από το δέντρο; Από όσα δείχνουν τα στοιχεία μέχρι σήμερα όχι. Αρχικά, η άποψη ότι μια χώρα που περιβάλλεται από θάλασσα θα πρέπει να έχει και ένα κατεξοχήν θαλάσσιο διακοσμητικό στοιχείο δεν ευσταθεί, για τον απλούστατο λόγο ότι δεν ζουν όλοι οι Έλληνες σε παραθαλάσσια περιοχή. Το καραβάκι δηλαδή υπάρχει ως έθιμο μόνο σε παραθαλάσσια μέρη. Ακόμα και εκεί, όμως, δεν αποτελούσε συνήθεια να στολίζουν το καραβάκι, όπως στολίζουμε σήμερα το δέντρο. Αντιθέτως, συνηθίζονταν να στολίζεται από παιδιά όταν αυτά πήγαιναν να πουν τα κάλαντα, ενώ μέσα στο μικρό καραβάκι οι νοικοκυρές τα φίλευαν με κουραμπιέδες και κάθε λογής γλυκά. Με άλλα λόγια, δεν αποτελούσε μέρος του οικιακού στολισμού του σπιτιού παλαιότερα.

Επιπλέον, το καράβι, σε αντίθεση με το δέντρο, όπως τονίζει και ο λαογράφος Δημήτριος Λουκάτος, θυμίζει χωρισμούς. Δεν είναι ένα στοιχείο που ενώνει τους ανθρώπους, ούτε κουβαλάει πάντα ευχάριστες αναμνήσεις. Αντιθέτως, το χριστουγεννιάτικο δέντρο, ή αειθαλή κλαδιά, κουβαλούν συνειρμούς αθανασίας, καθώς και αναμνήσεις ανθρωπίνων σχέσεων που κρατούν στον χρόνο. Αρκεί κανείς να σκεφτεί τι υποδηλώνει το δέντρο σε κάθε λογής παραμύθια, μύθους και ιστορίες. Σχεδόν πάντα κρατά έναν ρόλο σύνδεσης ανθρώπινων σχέσεων, καθώς και συνέχεια της ύπαρξής τους σε βάθος χρόνου. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι το δέντρο, μέχρι κυριαρχήσει ευρέως ο χριστιανισμός, αποτελούσε ένα βασικό στοιχείο λατρείας. Για όλους τους προαναφερθείς λόγους, δεν μας προκαλεί εντύπωση η αγάπη που τρέφουν οι άνθρωποι για το χριστουγεννιάτικο δέντρο. Παρόμοια, δεν πρέπει να μας προκαλεί εντύπωση που δεν υιοθετήθηκε ευρύτερα το καραβάκι, ούτε και αγαπήθηκε όσο το δέντρο. Παρόλα αυτά, αξίζει να σημειωθεί ότι, λόγω της ναυτικής φύσης των Ελλήνων, υπήρχε η συνήθεια οι ναυτικοί να κάνουν τάμα στην Παναγία, όταν ξεπερνούσαν μια δυσκολία, ένα χρυσό ομοίωμα καραβιού.

Εν ολίγοις, είναι φανερό ότι παρ' ότι το καραβάκι έχει και αυτό μια σημαντική θέση στη χριστουγεννιάτικη λαογραφία της χώρας μας, δεν είχε τη δυνατότητα να ξεπεράσει τη δημοτικότητα του πολύ παλαιότερου και κατάφορτου συμβολισμό χριστουγεννιάτικου δέντρου. Η ιστορία και ο συμβολισμός του δέντρου είναι τόσο βαθιά ριζωμένα στο ασυνείδητο όλων των Ελλήνων, σε αντίθεση με το καράβι, που έχει σημασία μόνο για ανθρώπους που διατηρούν σχέσεις με τη θάλασσα. Επιπλέον, είναι σχεδόν αδύνατον ένα σύμβολο ενωτικού χαρακτήρα να υποτιμηθεί από ένα σύμβολο χωρισμού κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων, μιας γιορτής που επίκεντρο έχει -μα τι άλλο;- την οικογένεια και την επανένωσή της.

Δεν είναι ορατοί οι σύνδεσμοι (links). Εγγραφή ή Είσοδος
Before ordering a test decide what you will do if it is (1) positive, or (2) negative. If both answers are the same, don't do the test. Archie Cochrane.

Λέξεις κλειδιά:
 

Σχετικά θέματα

  Τίτλος / Ξεκίνησε από Απαντήσεις Τελευταίο μήνυμα
0 Απαντήσεις
1426 Εμφανίσεις
Τελευταίο μήνυμα 30 Ιουλίου 2009, 15:48:53
από Αδαμάντιος Σκούφαλος
6 Απαντήσεις
11848 Εμφανίσεις
Τελευταίο μήνυμα 26 Οκτωβρίου 2009, 01:09:20
από timex
2 Απαντήσεις
2018 Εμφανίσεις
Τελευταίο μήνυμα 14 Ιουνίου 2010, 01:07:44
από anasm
4 Απαντήσεις
23820 Εμφανίσεις
Τελευταίο μήνυμα 7 Απριλίου 2013, 21:32:01
από kkn
0 Απαντήσεις
2790 Εμφανίσεις
Τελευταίο μήνυμα 16 Μαρτίου 2013, 16:05:39
από Argirios Argiriou